Hronične nezarazne bolesti danas predstavljaju jedan od najvećih zdravstvenih izazova savremenog društva, a zabrinjava podatak da se veliki broj njih može spriječiti ili otkriti na vrijeme. Upravo zbog toga stručnjaci sve više naglašavaju značaj prevencije kao ključnog faktora u očuvanju zdravlja stanovništva.
Svjetski podaci govore da hronične nezarazne bolesti dovode do 43 miliona smrti godišnje, a ni brojke u Evropi nisu ništa bolje. Procjenjuje se da oko 1,8 miliona ljudi godišnje umre od bolesti koje se u velikoj mjeri mogu spriječiti.
Kako navodi direktorica JZU “Dom zdravlja“ Gradiška Slađana Tepavac, svijest o značaju prevencije među građanima Gradiške postoji, ali ona još uvijek nije dovoljno razvijena.
“Većina građana zna da su zdrava ishrana, fizička aktivnost i redovni pregledi važni, ali se i dalje često javljaju ljekaru tek kada se pojave simptomi“, kaže Tepavac.
Zašto ljudi izbjegavaju preventivne preglede?
Razlozi za izbjegavanje preventivnih pregleda su različiti – od straha od mogućih dijagnoza i nedostatka vremena, do zanemarivanja ranih simptoma i uvjerenja da se bolest “neće desiti baš njima“. Ipak, iskustvo pokazuje da interesovanje raste kada su pregledi dostupni i organizovani.
Značaj ranog otkrivanja bolesti
Redovnim kontrolama moguće je na vrijeme otkriti brojna oboljenja poput povišenog krvnog pritiska, dijabetesa, povišenog holesterola, karcinoma dojke i debelog crijeva, srčanih bolesti, ali i poremećaja štitne žlijezde i vida.
“Rano otkrivanje bolesti znači veće šanse za izlječenje, kraće liječenje i manji rizik od komplikacija, ali i bolji kvalitet života pacijenata“, objašnjava ona.
Kada je riječ o preporukama, naglašava da ne postoji univerzalno pravilo za sve, ali da su redovni laboratorijski nalazi, ultrazvuk abdomena, ginekološki i urološki pregledi, mamografija, stomatološke kontrole, kao i testovi za rano otkrivanje karcinoma debelog crijeva od izuzetne važnosti.
“Tri najvažnije stvari koje svako može učiniti za sebe su: zdrava ishrana, fizička aktivnost i redovni preventivni pregledi”, zaključuje Tepavac.
